Seo a leanas roinnt fíricí a bhaineann le hÚdarás na Gaeltachta.
Ceantair Ghaeltachta na hÉireann
Clúdaíonn an Ghaeltacht codanna leathana de chontaetha Dhún na nGall, Mhaigh Eo, Ghaillimh agus Chiarraí – iad uile ar an gcósta thiar – chomh maith le codanna de chontaetha Chorcaí, na Mí agus Phort Láirge.
Céard is brí le Gaeltacht?
Úsáidtear an téarma ‘Gaeltacht’ chun na ceantair sin in Éirinn ina bhfuil an Ghaeilge mar theanga an phobail, a chur in iúl.
Daonra na Gaeltachta
Is é daonra iomlán na Gaeltachta ná 95,503 (Daonáireamh 2006). Tá thart ar 14,304 den daonra seo ina gcónaí laistigh de bhruachbhailte nua chathair na Gaillimhe. Seo a leanas briseadh síos dhaonra na Gaeltachta de réir ceantar (Daonáireamh 2006).
|
Dún na nGall
|
23,783
|
|
Maigh Eo
|
10,868
|
|
Gaillimh
|
45,052
|
|
Ciarraí
|
8,695
|
|
Corcaigh
|
3,803
|
|
Port Láirge
|
1,632
|
|
An Mhí
|
1,670
|
|
Iomlán
|
95,503
|
Foinse: An Phríomhoifig Staidreamh 2006.
Údarás na Gaeltachta
Is é Údarás na Gaeltachta an t-údarás forbartha réigiúnach atá maoinithe ag an Rialtas chun forbairt eacnamaíochta, shóisialta agus chultúrtha na Gaeltachta a chur chun cinn. Tá sé mar mhóraidhm aige an Ghaeilge a chothú mar theanga phobail an réigiúin. Bunaíodh an tÚdarás i 1980 faoi Acht Údarás na Gaeltachta, 1979, agus tá sé ag tógáil ar obair a réamhtheachtaí Gaeltarra Éireann (1957-1979).
Bord Údarás na Gaeltachta
Tá fiche comhalta ar bhord an Údaráis, seacht nduine dhéag acu tofa go daonlathach ag toghthóirí na Gaeltachta i dtoghcháin a bhíonn ar siúl gach cúig bliana. Tá an triúr eile, an cathaoirleach san áireamh, ainmnithe ag an Rialtas ar mholadh ón Aire Gnóthaí Pobail, Tuaithe agus Gaeltachta.
Príomhfheidhmeannach
Is é Pádraig Ó hAoláin Príomhfheidhmeannach reatha Údarás na Gaeltachta.
Is é Pádraig Ó hAoláin Príomhfheidhmeannach reatha Údarás na Gaeltachta.
Líon daoine fostaithe i gcliant-tionscadail de chuid an Údaráis (deireadh 2008)
Ag deireadh 2008, bhí 8,193 duine fosaithe go lánaimseartha.
Briseadh síos ar fhostaíocht lánaimseartha de réir an cheantair Ghaeltachta (deireadh 2008)
|
Dún na nGall
|
2,475
|
|
Maigh Eo
|
864
|
|
Gaillimh
|
2,963
|
|
Ciarraí
|
848
|
|
Corcaigh
|
690
|
|
Port Láirge
|
138
|
|
An Mhí
|
215
|
|
Iomlán
|
8,193
|
Fostaíocht de réir earnála (deireadh 2008)
|
Acmhainní Nádúrtha
|
692
|
|
Bia
|
1,246
|
|
Déantúsaíocht Eile
|
1,620
|
|
Éadach/Teicstíl
|
229
|
|
Innealtóireacht
|
1,357
|
|
Seirbhísí
|
3,049
|
|
Iomlán
|
8,193
|